TFMD Yılın Basın Fotoğrafları yarışmasında yapı değişikliği

Türkiye Foto Muhabirleri Derneği (TFMD), Yılın Basın Fotoğrafları 2027 Yarışması’nın kategori yapısını ve değerlendirme süreçlerini yeniledi. Yarışmada tekil ve seri fotoğraflar birlikte değerlendirilecek, yapay zekâ ile değiştirilmiş görsellere yönelik teknik denetim güçlendirilecek.

TFMD’nin Ankara’dan yaptığı açıklamaya göre yeni yapı, foto muhabirliği mesleğinin gelişimini desteklemek ve basın fotoğrafının belge niteliğini korumak amacıyla hazırlandı. Kategoriler, foto muhabirlerinin mesleki uzmanlığını destekleyecek ve farklı alanlarda fotoğraf üreten daha geniş bir kitlenin katılımına imkân sağlayacak şekilde yeniden düzenlendi. Yenilenen yapıyla tekil fotoğrafların anlık tanıklık gücü ile seri fotoğrafların hikâye anlatıcılığının birlikte değerlendirilmesi hedefleniyor.

Kategoriler yeniden belirlendi

Foto muhabirlerinin katılımına açık kategoriler Haber, Haber Seri, Spor ve Spor Seri olarak belirlendi. Genel katılıma açık kategoriler ise Günlük Yaşam, Günlük Yaşam Seri, Çevre ve Doğa ile Çevre ve Doğa Seri olacak. Bu düzenlemeyle haber ve spor fotoğrafçılığında mesleki uzmanlığın desteklenmesi, günlük yaşam ile çevre ve doğa alanlarında ise daha fazla fotoğraf üreticisinin yarışmaya katılması amaçlanıyor. Dernek, bu kapsamda fotoğraf kültürünün yaygınlaştırılmasını ve toplumun görsel üretime katılımının artırılmasını hedefliyor.

Türkiye’nin doğal, tarihî ve kültürel zenginliklerini kayıt altına alarak ülkenin görsel hafızasına katkı sunmayı amaçlayan Türkiye Güzellikleri Fotoğraf Ödülleri ise genel katılıma açık olarak sürdürülecek. Ödül programı Türkiye Güzellikleri ve Gökyüzünden Türkiye olmak üzere iki ana başlıkta düzenlenecek. İlk kategoride ülkenin doğal, tarihî ve sosyo-kültürel zenginliklerini kara ve yer seviyesinden yansıtan fotoğraflar, ikinci kategoride ise drone ve diğer hava çekim yöntemleriyle üretilen kareler değerlendirilecek.

Ara Güler Özendirme Ödülü sürecek

Lise ve üniversite öğrencilerinin fotoğrafçılığa yönelmesini ve görsel habercilik alanında kendilerini geliştirmesini destekleyen Ara Güler Özendirme Ödülü de sürdürülecek. Dereceye giren öğrencilere ücretsiz usta-çırak atölyeleri, mesleki ekipman desteği ve deneyimli foto muhabirleriyle saha stajı veya mentörlük olanaklarının iş birlikleri çerçevesinde geliştirilmesi planlanıyor.

Yapay zekâ ve manipülasyona yönelik denetim

TFMD, basın fotoğrafının belge niteliğini korumayı temel ilkelerinden biri olarak benimseyecek. Fotoğrafın içeriğini ve anlamını değiştirmemek koşuluyla renk, beyaz dengesi, kontrast, ton ayarları ve sınırlı kırpma gibi standart düzenlemelere izin verilecek. Fotoğrafın gerçekliğini veya anlamını değiştiren unsurların çıkarılması ya da eklenmesi, mevcut unsurların yerlerinin değiştirilmesi ve yapay zekâ ile üretilen nesne, doku veya arka planların gerçek fotoğrafın parçasıymış gibi kullanılması kabul edilmeyecek. Kuralların ihlal edildiğinin doğrulanması hâlinde ilgili eser yarışma dışı bırakılacak.

Jüri değerlendirmesinde tur atlayan ve finale kalan eserlerden gerektiğinde çekim cihazının ürettiği orijinal RAW veya JPEG dosyaları istenebilecek. Doğrulama sürecinde EXIF ve diğer metadata bilgileri, dosya incelemeleri ve uygun teknik analiz araçlarından yararlanılabilecek; C2PA gibi içerik kaynağını ve düzenleme geçmişini doğrulamaya yönelik standartlar da değerlendirilebilecek. Yapay zekâ ile üretilmiş veya değiştirilmiş içeriklerin tespitinde hiçbir teknik yöntemin tek başına kesin sonuç garantisi vermediği gözetilecek. Bu incelemeler nedeniyle yarışma sonuçlarının, jüri toplantılarının ardından gerekli inceleme ve değerlendirmeler tamamlandıktan sonra en erken 10 gün içinde açıklanabileceği bildirildi.

Drone teknolojilerinin yaygınlaşmasıyla havadan fotoğraf üretiminin önem kazandığı belirtilirken, bu çalışmaların değerlendirilmesinde kullanılan teknoloji yerine fotoğrafın amacı, içeriği ve anlatım niteliğinin esas alınacağı kaydedildi. Habercilik değeri taşıyan havadan çekilmiş fotoğraflar içeriklerine uygun olarak Haber, Çevre ve Doğa, Spor veya Günlük Yaşam kategorilerinde değerlendirilebilecek. Türkiye’nin doğal, tarihî ve kültürel zenginliklerini havadan estetik ve belgesel bir yaklaşımla yansıtan çalışmalar ise Gökyüzünden Türkiye kategorisinde ele alınacak.

Etik ve Doğrulama Kurulu planlanıyor

Dernek, yarışmanın güvenilirliğini ve mesleki saygınlığını korumak amacıyla bağımsız bir Etik ve Doğrulama Kurulu oluşturmayı planlıyor. Alanında deneyimli foto muhabirleri ve akademik uzmanların katkısıyla oluşturulması öngörülen kurulun, eserlerin yarışma kurallarına uygunluğunu incelemesi, gerekli durumlarda teknik doğrulama süreçlerini yürütmesi ve etik ihlal iddialarını değerlendirmesi hedefleniyor. Jüri üyelerinin ulusal ve uluslararası alanda deneyimli foto muhabirleri, görsel yayın yöneticileri ve akademisyenler arasından belirlenmesi planlanıyor. Değerlendirmelerde fotoğrafın habercilik değeri, teknik yeterliliği, görsel anlatım gücü, özgünlüğü ve ilgili kategoriye uygunluğu esas alınacak. Kurallar ve değerlendirme süreçleri geliştirilirken World Press Photo, Pictures of the Year ve National Press Photographers Association gibi uluslararası kuruluşların etik ilkeleri ve uygulamaları da dikkate alınacak.

Özel ödüller devam edecek

Yarışma kapsamında verilen özel ödüller sürdürülecek. TFMD’nin kurucu başkanı Rafet Hüner’in adını yaşatan Rafet Hüner Özel Ödülü, derneğin kurumsal tarihine katkıyı onurlandırmaya devam edecek. Irak’ta hayatını kaybeden gazeteci Mustafa Pekcan’ın anısını yaşatmayı amaçlayan Mustafa Pekcan Basın Şehitleri Özel Ödülü, görevleri başında yaşamını yitiren basın mensuplarının yanı sıra savaş, doğal afet ve diğer olağanüstü koşullarda hayatını kaybeden gazeteciler ile depremlerde yaşamını yitiren basın emekçilerinin anısını da kapsayacak. Çevrenin korunması ve sürdürülebilir yaşam konusunda farkındalık yaratan fotoğrafları teşvik eden Sıfır Atık Özel Ödülü ile TFMD Onur Ödülü de verilmeye devam edecek. TFMD Onur Ödülü’nün verilmesi, ana kategori değerlendirmelerinden bağımsız olarak Yönetim Kurulu kararıyla belirlenecek.

Takvim kasım ayında açıklanacak

TFMD, Yılın Basın Fotoğrafları 2027, Türkiye Güzellikleri Fotoğraf Ödülleri 2027 ve Ara Güler Özendirme Ödülü 2027 organizasyonlarının takvimlerinin kasım ayı içerisinde hazırlanacağını duyurdu. Online başvuru sayfasının açılmasıyla 2027 yılı organizasyonunun başlayacağı belirtilirken, yenilenen yarışma yapısıyla fotoğraf üretiminin daha geniş kitlelere ulaştırılması, genç fotoğrafçıların desteklenmesi ve görsel habercilikte etik ilkelerin güçlendirilmesi hedefleniyor.