COP31 Türkiye’de: İklim diplomasisinde stratejik eşik

Prof. Dr. Zakir Avşar, Türkiye’nin ev sahipliği yapacağı COP31 Zirvesi’nin iklim diplomasisi ve jeopolitik konumlanma açısından stratejik bir eşik olduğunu belirtti. Avşar, zirvenin diplomatik bir etkinlikten çok daha fazlasını ifade ettiğini vurguladı.

Prof. Dr. Zakir Avşar, kaleme aldığı yazıda Türkiye’nin NATO Zirvesi’nin ardından bir başka önemli toplantıya daha ev sahipliği yapacağını hatırlattı. Avşar, “Birilerinin umduğu, beklediği ve dünyanın dört bir tarafına şikayet ettiği gibi kudretsiz, dünyadan kopuk bir Türkiye ve siyasal iktidar yok. Küresel sistem içinde saygın, güçlü, itibarlı bir ülke ve lideri Recep Tayyip Erdoğan var” ifadelerini kullandı.

İklim değişikliği artık çevresel bir alt başlık değil

Yirmi birinci yüzyılın uluslararası sisteminin, klasik güvenlik mimarisinin ötesine geçen çok katmanlı krizler tarafından şekillendirildiğini belirten Avşar, enerji arz güvenliği, su stresi, gıda zincirlerindeki kırılganlık ve iklim kaynaklı göç hareketlerinin sistemik sonuçlar ürettiğini kaydetti. Bu bağlamda iklim değişikliğinin, küresel siyasetin çevresel bir alt başlığı olmaktan çıkarak uluslararası düzenin kurucu parametrelerinden biri haline geldiğini vurguladı.

COP31’in Türkiye’ye kazandırılmasının kolay olmadığını, pek çok talibin bulunduğunu belirten Avşar, “En çok isteyen ülkelerden biri de Avustralya idi. Türkiye’nin üstün diplomasisi ile ev sahibi Türkiye oldu” dedi. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ve “sıfır atık” projesi ile küresel bir etki alanı oluşturan Emine Erdoğan’ın yoğun, nitelikli ve kararlı çabalarının Türkiye’yi iklim konusunda da dünyanın yıldızı haline taşıdığını ifade etti.

COP31 stratejik bir kaldıraç işlevi görebilir

Avşar, kamuoyunda COP kavramının çoğunlukla Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi kapsamındaki iklim zirveleriyle özdeşleştiğini, bunun nedeninin ise iklim COP’larının küresel ekonomi üzerinde doğrudan etkili kararların şekillendiği platformlar olmasından kaynaklandığını belirtti. Karbon piyasaları, emisyon azaltım taahhütleri, yeşil finansman, enerji dönüşümü ve iklim uyum politikalarının bu zirvelerde müzakere edildiğini hatırlattı.

COP31’in Türkiye’de düzenlenecek olmasının sıradan bir ev sahipliği başarısının ötesinde değerlendirilmesi gerektiğini vurgulayan Avşar, “COP31 Türkiye için iklim diplomasisi ile jeopolitik konumlanmanın kesiştiği nadir fırsatlardan birini temsil etmektedir” ifadelerine yer verdi. İklim zirvelerinin, günümüzde çevre politikalarının tartışıldığı forumlar olmaktan çıktığını, sermaye akışlarının yön değiştirdiği, teknoloji ortaklıklarının kurulduğu ve yeni ekonomik bloklaşmaların şekillendiği güç merkezlerine dönüştüğünü kaydetti.

Yeşil finansman ve sanayi dönüşümü

Türkiye’nin COP31’den elde edeceği en büyük kazancın kurumsal kapasite dönüşümünde oluşacağını belirten Avşar, “COP31 Türkiye için diplomatik bir etkinlikten çok daha fazlasını ifade etmektedir. Zirve, Türkiye’nin jeopolitik konumunu iklim diplomasisiyle tahkim etme, ekonomik dönüşümünü hızlandırma, küresel sermaye ve teknoloji akışlarından daha güçlü pay alma fırsatı sunacaktır” değerlendirmesinde bulundu.