Her içecek ambalajına 1 lira teşvik: Depozito sistemi başladı

Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk, Depozito İade Sistemi (DOA) ile her plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajı için vatandaşlara 1 lira teşvik verileceğini açıkladı. Sistemin ekonomiye yıllık 30 milyar lira katkı sağlaması hedefleniyor.

Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk, iklim krizi ve doğal kaynakların verimli kullanımı kapsamında hayata geçirilen DOA sistemine ilişkin Ankara’da açıklamalarda bulundu. Öztürk, geri dönüşüm sistemlerinin sürdürülebilir kalkınma ve yeşil dönüşümün temel unsurlarından biri olduğunu belirtti.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde ve Emine Erdoğan’ın himayelerinde yürütülen Sıfır Atık hareketinin önemli bir adımı olan DOA sistemiyle, plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarının yeniden ekonomiye kazandırılması hedefleniyor. Öztürk, Türkiye’de her yıl yaklaşık 25 milyar adet içecek ambalajının tüketildiğini ve bunların büyük bölümünün geri kazanılabilir değerli bir kaynak olduğunu vurguladı.

Her ambalaja 1 lira teşvik

DOA logolu plastik, cam ve alüminyum içecek ambalajlarını depozito iade makinelerine veya manuel iade noktalarına teslim eden vatandaşlar, her uygun ambalaj için 1 lira teşvik alabilecek. Günlük bireysel iade limiti ise sistemin dengeli işlemesi amacıyla 200 ambalaj olarak belirlendi.

Toplanan teşvik tutarları DOA cüzdanına aktarılacak. Biriken bakiyeler banka hesabına transfer edilebilecek, ATM’lerden çekilebilecek veya alışverişlerde kullanılabilecek.

Her mahallede bir iade noktası hedefi

Sistemin üç aşamadan oluştuğunu belirten Öztürk, ilk fazın geçen yıl Sakarya’da pilot olarak uygulandığını, ikinci faz kapsamında ise sistemin ülke genelinde hizmet vermeye başladığını söyledi. Son aşamada Türkiye’nin tamamında aynı standartta çalışan yaygın bir depozito ağı oluşturulması hedefleniyor.

Öztürk, bir yıl içerisinde her mahallede en az bir depozito iade noktasının hizmete alınmasının planlandığını, depozito iade makinelerinin artırılacağını ve manuel iade noktalarına gerekli ekipman desteğinin sağlanacağını ifade etti.

Otel, restoran ve kafeler sisteme dahil

Türkiye’de oluşan yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının yüzde 65’inin otel, restoran ve kafelerde ortaya çıktığını belirten Öztürk, bu işletmelerin geri dönüşüm zincirinde kritik rol üstleneceğini söyledi. Toplu şekilde teslim edilen her DOA logolu ambalaj için işletmelere 20 kuruş teşvik verileceğini aktaran Öztürk, tüm süreçlerin dijital altyapı üzerinden kayıt altına alınacağını ve toplama ile doğrulama işlemlerinin güvenli şekilde yürütüleceğini kaydetti.

Ekonomiye 30 milyar liralık katkı

DOA sistemiyle hem doğal kaynakların korunacağını hem de sanayinin ihtiyaç duyduğu geri dönüştürülmüş ham maddeye yurt içinden daha fazla ulaşabileceğini ifade eden Öztürk, sistem sayesinde içecek ambalajı ham maddesi ithalatında yıllık yüzde 35-40 oranında azalma beklendiğini söyledi.

Sistemin Türkiye ekonomisine yılda yaklaşık 30 milyar liralık katkı sağlamasının öngörüldüğünü belirten Öztürk, önümüzdeki 20-30 yıllık dönemde yaklaşık 20 bin kişilik istihdam oluşturmasının beklendiğini de dile getirdi. Öztürk ayrıca, sahada kullanılan depozito iade makinelerinin yerli sanayiciler tarafından geliştirildiğini belirterek, Türkiye’nin bu alanda oluşturduğu teknoloji ve operasyon modelinin gelecekte depozito sistemi kuracak ülkeler için önemli bir örnek olacağını söyledi.